އެމެރިކާއާއި އިސްރާއީލުން އީރާނާ ދެކޮޅަށް ކުރާ ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން ދުނިޔޭގެ ހަކަތައިގެ ބާޒާރަށް ބޮޑެތި ލޮޅުންތަކެއް އަރައި، އޭޝިއާގެ ބޮޑެތި އިގުތިސާދުތަކުން ރައްކާތެރިކަމުގެ ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަން ފަށައިފިއެވެ. މި މަހުގެ ތެރޭގައި ބްރެންޓް ކްރޫޑް ތެޔޮ ފީފާއެއްގެ އަގު ވަނީ 105 އާއި 110 އެމެރިކާ ޑޮލަރާ ދެމެދަށް އުފުލިފައެވެ. މިއީ ހަނގުރާމަ ފެށުމުގެ ކުރިން ހުރި 70 ޑޮލަރާ އަޅާބަލާއިރު ވަރަށް ބޮޑު އުފުލުމެކެވެ. ތެލުގެ އަގު އުފުލުމާއި ސަޕްލައިއަށް ބުރޫއެރުމުގެ ސަބަބުން، އޭޝިއާ ސަރަހައްދުގެ ގައުމުތަކުން މިހާރު ދަނީ އެ ގައުމުތަކުގެ އިގުތިސާދު ހިމާޔަތްކުރުމަށާއި ތެލުގެ އަގު ކޮންޓްރޯލްކުރުމަށް އަވަސް ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަމުންނެވެ. އިންޓަނޭޝަނަލް އެނާޖީ އޭޖެންސީ (އައިއީއޭ)އިން ވަނީ ދުނިޔޭގެ ބާޒާރަށް 400 މިލިއަނަށްވުރެ ގިނަ ފީފާގެ ތެޔޮ ނެރުމަށް ނިންމާފައެވެ. ނަމަވެސް، އޭޝިއާގެ ގައުމުތަކުން ދަނީ އެ ގައުމުތަކުގެ އަމިއްލަ ސިޔާސަތުތައް ވެސް ވަރުގަދަކުރަމުންނެވެ. މި ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން އޭޝިއާއަށް އެންމެ ބޮޑު އަސަރެއް ކުރަނީ، ދުނިޔޭގެ ތެލުގެ ސަޕްލައިގެ 20 އިންސައްތަ ދަތުރުކުރާ މުހިންމު މަގު ކަމަށްވާ ހޮރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި ބަންދުވުމުގެ ބިރު ހީވެފައިވުމުންނެވެ. އެންމެ ހަނި ހިސާބުގައި 21 ނޯޓިކަލް މޭލުގެ ފުޅާމިން ހުންނަ މި ކަނޑުއޮޅިއަކީ އޭޝިއާގެ ގިނަ ގައުމުތަކަށް މެދުއިރުމަތީގެ ތެޔޮ ގެނައުމަށް އޮތް އެންމެ މުހިންމު މަގެވެ. ތަފާސްހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ޖަޕާނުން ބޭނުންކުރާ ތެލުގެ 95 އިންސައްތަ އަދި އިންޑިއާއިން އެތެރެކުރާ ސާފުނުކުރާ ތެލުގެ 88 އިންސައްތަ ގެންނަނީ މެދުއިރުމަތިންނެވެ. މީގެ އިތުރުން، ދުނިޔޭގެ އެލްއެންޖީ (ލިކުއިފައިޑް ނެޗުރަލް ގޭސް) ގެ 19 އިންސައްތަ ދަތުރުކުރަނީވެސް މި ކަނޑުއޮޅިންނެވެ. ގަތަރުން އޭޝިއާއަށް ފޯރުކޮށްދޭ އެލްއެންޖީގެ ސަޕްލައިއަށް ވެސް ވަނީ ބޮޑެތި ހުރަސްތަކަކާ ކުރިމަތިވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، ބާބުލް މަންދަބް ކަނޑުއޮޅިއާއި ސުއޭޒް ކެނަލް ސަރަހައްދުގައި އޮތް ނުތަނަވަސްކަމާ ހުރެ، ގިނަ ބޯޓުފަހަރުތަކުން ދަނީ އެފްރިކާ ބައްރު ވަށާލައި ދަތުރުކުރަމުންނެވެ. މީގެ ސަބަބުން ދަތުރުތަކަށް ނަގާ ވަގުތު އިތުރުވެ، ޝިޕިން ޚަރަދުތައް ވަނީ އިންތިހާއަށް ބޮޑުވެފައެވެ. މި މައްސަލައަށް ހައްލެއް ހޯދުމުގެ ގޮތުން ޖަޕާނުން ވަނީ އެ ގައުމުގެ ތާރީޚުގައި ވެސް ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެންމެ ގިނަ އަދަދަކަށް ރިޒާވް ތެޔޮ ބާޒާރަށް ނެރުމަށް ނިންމާފައެވެ. ބޮޑުވަޒީރު ސަނާއޭ ތަކައިޗީ އިއުލާނުކުރެއްވި ގޮތުގައި 80 މިލިއަން ފީފާގެ ތެޔޮ ނެރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާއިރު، މީގެ ތެރޭގައި އަމިއްލަ ކުންފުނިތަކުގެ ރިޒާވުން 15 ދުވަހުގެ ތެޔޮ އަދި ގައުމީ ރިޒާވުން އެއް މަސްދުވަހުގެ ތެޔޮ ހިމެނެއެވެ. ޖަޕާނުގެ ސަރުކާރުން ވަނީ އަމިއްލަ ކުންފުނިތަކުން ތެޔޮ ރައްކާކުރަންޖެހޭ މިންވަރު 70 ދުވަހުން 55 ދުވަހަށް ދަށްކޮށްފައެވެ. ޖަޕާނުގައި ޖުމްލަ 254 ދުވަހަށް ބޭނުންވާ މިންވަރަށް ތެޔޮ ރައްކާކޮށްފައި ހުރިކަމަށް އެ ގައުމުގެ ކަމާބެހޭ ވުޒާރާތަކުން ހާމަކޮށްފައިވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން، ޕެޓްރޯލް ލީޓަރެއްގެ އަގު 170 ޔެންގައި ހިފެހެއްޓުމަށް ސަރުކާރުން ވަނީ ސަބްސިޑީ ދޭން ފަށާފައެވެ. ޗައިނާއިން ވަނީ އެ ގައުމުގެ އެތެރޭގެ ހަކަތައިގެ ސަޕްލައި ކަށަވަރުކުރުމަށްޓަކައި، ޕެޓްރޯލާއި ޑީސަލް އަދި ޖެޓް ފިއުލް އެކްސްޕޯޓުކުރުން މަނާކޮށްފައެވެ. ޗައިނާގެ ނޭޝަނަލް ޑިވެލޮޕްމަންޓް އެންޑް ރިފޯމް ކޮމިޝަނުން އެންގި މި އެންގުމުގެ ދަށުން، މިދިޔަ ބުދަ ދުވަހުގެ ނިޔަލަށް ކަސްޓަމްސް ކްލިއަރެންސް ނުނިމޭ ހުރިހާ ޝިޕްމަންޓެއް ވަނީ ހުއްޓުވާފައެވެ. ޗައިނާއަކީ އޭޝިއާގައި ތިންވަނައަށް އެންމެ ގިނައިން ސާފުކުރި ތެޔޮ އެކްސްޕޯޓުކުރާ ގައުމަށްވުމާއެކު، މި ނިންމުމުގެ ސަބަބުން މުޅި ސަރަހައްދުގެ ސަޕްލައިއަށް އަސަރުކުރާނެއެވެ. ޗައިނާގެ ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ބޮޑެތި ކުންފުނިތައް ކަމަށްވާ ސިނޯޕެކް އަދި ސީއެންޕީސީއަށް ވަނީ އެކްސްޕޯޓް ކޯޓާގެ 70 އިންސައްތައަށްވުރެ ބޮޑު ބައެއް ދީފައެވެ. ދެކުނު ކޮރެއާއިން ވެސް ވަނީ ޕެޓްރޯލް ވިއްކޭނެ އެންމެ މަތީ އަގަކީ ލީޓަރަކަށް 1,724 ވޮން ކަމުގައި ކަނޑައަޅާފައެވެ. ދެކުނު ކޮރެއާއަކީ ބޭނުންކުރާ ހަކަތައިގެ 70 އިންސައްތަ ތެޔޮ އަދި 20 އިންސައްތަ އެލްއެންޖީ މެދުއިރުމަތިން އެތެރެކުރާ ގައުމެކެވެ. ބޭރުން އެތެރެކުރާ ގޭހަށް ބަރޯސާވާ މިންވަރު ކުޑަކުރުމަށްޓަކައި، މި މަހުގެ ތެރޭގައި ނިއުކްލިއާ ދެ ރިއެކްޓަރެއް އަލުން ހިންގަން ފެށުމަށާއި، މެއި މަހުގެ ނިޔަލަށް އިތުރު ހަތަރު ރިއެކްޓަރެއް ހިންގަން ފެށުމަށް ވަނީ ނިންމާފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، އާމްދަނީ މަދު އާއިލާތަކަށް އެހީވުމަށް 500 ބިލިއަން ވޮންގެ އެނާޖީ ވައުޗާ ބަޖެޓެއް ވަނީ ކަނޑައަޅާފައެވެ. އިންޑޮނޭޝިއާގެ މާލީ ހާލަތަށް ބަލާއިރު، ތެލުގެ އަގު އެވްރެޖްކޮށް 92 ޑޮލަރުގައި ހިފެހެއްޓިއްޖެނަމަ، އެ ގައުމުގެ ބަޖެޓް ޑެފިސިޓް ޖީޑީޕީގެ 3.6 އިންސައްތައަށް އަރާނެކަމަށް ވަނީ ލަފާކޮށްފައެވެ. މިއީ ގާނޫނީ ގޮތުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ތިން އިންސައްތައިގެ ލިމިޓަށްވުރެ މަތީ އަދަދެކެވެ. އެ ގައުމުގެ މި އަހަރުގެ ބަޖެޓް ފާސްކޮށްފައިވަނީ ތެޔޮ ފީފާއެއްގެ އަގު 70 ޑޮލަރުގައި ހުންނާނެކަމަށް ލަފާކޮށްގެންނެވެ. ރައީސް ޕްރަބޯވޯ ސުބިއަންޓޯގެ ސަރުކާރުން ދަނީ ޚަރަދުތައް ކުޑަކުރުމަށާއި، ބޭނުންވެއްޖެ ހާލަތެއްގައި ސަބްސިޑީ ދީފައިވާ ތެލުގެ އަގު ބޮޑުކުރުމަށް ވިސްނަމުންނެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ސްކޫލް ކުދިންނަށް ހިލޭ ކާނާ ދިނުމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ޕްރޮގްރާމްގެ ޚަރަދުތައް ކުޑަކުރުން ވެސް ހިމެނެއެވެ. އިންޑިއާއިން ދަނީ މެދުއިރުމަތިން ގެންނަ ތެލުގެ ޝިޕްމަންޓްތަކަށް އެމެރިކާގެ އިންޓަނޭޝަނަލް ޑިވެލޮޕްމަންޓް ފައިނޭންސް ކޯޕަރޭޝަން މެދުވެރިކޮށް މެރިން އިންޝުއަރެންސް ކަވަރޭޖް ހޯދުމަށް މަޝްވަރާކުރަމުންނެވެ. އިންޑިއާގައި މިހާރު ހުރީ 25 ދުވަހަށް ބޭނުންވާ މިންވަރުގެ ސާފުނުކުރާ ތެލުގެ ރިޒާވެކެވެ. އަދި، އިންޑިއާގެ ކަނޑުގެ ސިފައިން ދަނީ 'އޮޕަރޭޝަން ސަންކަލްޕް'ގެ ދަށުން ވިޔަފާރި ބޯޓުފަހަރަށް ރައްކާތެރިކަން ފޯރުކޮށްދެމުންނެވެ. އީރާނުން ވަނީ އިންޑިއާއަށް ދަތުރުކުރާ ބައެއް އެލްޕީޖީ ޓޭންކަރުތަކަށް ހުރްމޫޒް ކަނޑުއޮޅި ހުރަސްކުރުމުގެ ޚާއްސަ ހުއްދައެއް ދީފައެވެ. ތެލުގެ އަގު އުފުލުމުގެ ސަބަބުން އޭޝިއާގެ އިގުތިސާދީ ދުވެއްޔަށް ވަނީ ހިޔަނި އެޅިފައެވެ. ގޯލްޑްމަން ސެކްސް ފަދަ މާލީ އިދާރާތަކުން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި، ތެލުގެ އަގަށް އަންނަ ކޮންމެ 10 ޑޮލަރެއްގެ ކުރިއެރުމަކީ ތައިލެންޑުގެ ޖީޑީޕީގެ 0.5 އިންސައްތަ، ފިލިޕީންސްގެ 0.4 އިންސައްތަ އަދި އިންޑިއާގެ 0.3 އިންސައްތަ ކަރަންޓް އެކައުންޓް ޑެފިސިޓް ފުޅާކުރުވާނެ ކަމެކެވެ. ބާޒާރުގައި މިހާރު ވެސް ތެޔޮ ފީފާއަކުން 18 ޑޮލަރުގެ ރިސްކް ޕްރީމިއަމްއެއް ވަނީ ހިމެނިފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، އޭވިއޭޝަން އަދި ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާއަށް ވެސް މިކަމުގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ވަނީ ފޯރަން ފަށާފައެވެ. ސިންގަޕޫރު ފަދަ ގައުމުތަކުގެ އިންފްލޭޝަން ރޭޓް 2.0 އިންސައްތައަށް މައްޗަށް ދާނެކަމަށް ލަފާކޮށްފައިވާއިރު، އިންޑިއާ، އިންޑޮނޭޝިއާ އަދި ފިލިޕީންސްގެ މަރުކަޒީ ބޭންކުތަކުން އިންޓަރެސްޓް ރޭޓް ދަށްކުރުމަށް ރާވާފައިވާ ރޭވުންތައް ވަނީ ފަސްކުރަން ޖެހިފައެވެ. މި ހަނގުރާމަ ދިގުލައިގެން ހިނގައްޖެނަމަ، އޭޝިއާގެ ގައުމުތަކުގެ ފައިސާގެ އަގު ދަށަށް ގޮސް، އާންމު ރައްޔިތުންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ޚަރަދުތައް އިންތިހާއަށް ބޮޑުވާނެ ކަމަށް ވަނީ ލަފާކޮށްފައެވެ. ޚާއްސަކޮށް ދެކުނު ކޮރެއާގެ ވޮން، އިންޑިއާގެ ރުޕީސް އަދި ފިލިޕީންސްގެ ޕެސޯގެ އަގު ވެއްޓުމުގެ ބިރު ވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ. އެހެންކަމުން، ކުރިއަށް އޮތް މަސްތަކުގައި އޭޝިއާގެ ސަރުކާރުތަކަށް ޖެހޭނީ އިންފްލޭޝަން ކޮންޓްރޯލްކުރުމާ އެކު، ހަކަތައިގެ ސަޕްލައި މެދުނުކެނޑި ލިބޭނެ މަގުތައް ހޯދުމަށް އިތުރު ޑިޕްލޮމެޓިކް އަދި އިގުތިސާދީ ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅާށެވެ.